W Kodeksie pracy został wprowadzony zakaz dopuszczania do pracy pracownika nietrzeźwego lub będącego pod wpływem narkotyków. Badanie na trzeźwość może przeprowadzić policja lub sam pracodawca, także prewencyjnie, jeśli zaistnieją ku temu przesłanki; kontrola może objąć też pracujących zdalnie.
Przełomowy zapis
Jak podkreślił Marcin Stanecki, po raz pierwszy Kodeks pracy wprowadził możliwość kontroli prewencyjnej.
- Pierwszy akt prawny, który regulował kwestię trzeźwości, był z roku 1959 i mówił tylko o tym, że jeżeli ktoś, będąc nietrzeźwym, wyrządzi jakąś szkodę pracodawcy, popełnia przestępstwo. W ogóle nie było tam mowy o kontroli trzeźwości - wyjaśniał gość Jedynki. - Dopiero ustawa z 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi wprowadziła zapis, z którego wynikało, że jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie, że pracownik jest w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu, wtedy można wezwać organ właściwy do ochrony porządku publicznego.
Marcin Stanecki dodał, że po raz pierwszy w Kodeksie pracy pojawiła się także kwestia kontroli na obecność narkotyków.
Zagrożenie zdrowia, życia i mienia
Zgodnie z ustawowym zapisem kontrolę trzeźwości można wprowadzić tylko wtedy, jeżeli jest to niezbędne dla ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób, a także dla ochrony mienia.
- Te przesłanki muszą być spełnione. To oznacza, że jeżeli nie ma zagrożenia, pracodawca tej kontroli trzeźwości wprowadzać nie powinien. Oczywiście to zagrożenie ocenia on sam - wyjaśnił dyrektor Stanecki.
Odmowa kontroli
W przypadku podejrzenia, że pracownik jest pod wpływem środków odurzających, pracodawca ma obowiązek nie dopuścić go do pracy.
Formalnie pracownik może odmówić kontroli trzeźwości, jednak w ten sposób będzie działał na swoją niekorzyść. - Odmowa poddania się badaniu alkomatem, nawet nieatestowanym, jak stwierdził Sąd Najwyższy, jest okolicznością obciążającą pracownika - powiedział Marcin Stanecki. Jak doprecyzował, w takiej sytuacji pracodawca ma możliwość wezwania policji.
Dyrektor Stanecki wyjaśnił również, że kontrola osób wykonujących pracę zdalnie może się odbyć jedynie w porozumieniu z nimi, pracodawca nie może więc żądać wpuszczenia do domu. - Mir domowy to jest podstawa - stwierdził.
Tytuł audycji: Cztery pory roku
Prowadził: Roman Czejarek
Gość: Marcin Stanecki (dyrektor Departamentu Prawa Pracy w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej)
Data emisji: 1.03.2023
Godzina emisji: 11.08
mgc
Kontrola trzeźwości w pracy - tylko w określonych przypadkach - Jedynka - polskieradio.pl